3 hafta önce | Okunma Sayısı : 297
Uluslararası bir araştırma, dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu (DEHB) olan yetişkinlerin kişisel güçlü yönlerini tanıyıp günlük yaşamlarında kullandıklarında daha yüksek refah düzeyine ve daha iyi yaşam kalitesine sahip olduklarını ortaya koydu. Bulguların, ruh sağlığı destek modellerine nasıl yansıyacağı izleniyor.
Bath Üniversitesi, KING’S COLLEGE LONDON ve Hollanda’daki RADBOUD ÜNİVERSİTESİ TIP MERKEZİ’nden bilim insanları tarafından yürütülen araştırma, DEHB’li yetişkinlerde psikolojik güçlü yönleri ölçmeyi amaçlayan ilk büyük ölçekli çalışma olarak kayda geçti. Çalışma, Psychological Medicine dergisinde yayımlandı.
Araştırmada, 200 DEHB tanısı olan yetişkin ile 200 DEHB’si olmayan yetişkin karşılaştırıldı. Katılımcılardan yaratıcılık, mizah, kendiliğindenlik ve aşırı odaklanma gibi 25 olumlu özelliği ne ölçüde benimsedikleri ve kullandıkları değerlendirildi.
Çalışmaya göre DEHB’li katılımcılar, nörotipik bireylere kıyasla bazı güçlü yönleri daha yüksek düzeyde benimsedi. Bu güçlü yönler arasında hiperfokus, mizah anlayışı, yaratıcılık, sezgisellik ve kendiliğindenlik yer aldı.
Araştırma, hem DEHB’li hem de DEHB’si olmayan bireylerde güçlü yönlerin farkında olmanın ve bu özellikleri düzenli kullanmanın; daha yüksek öznel refah, daha iyi yaşam kalitesi ve kaygı, depresyon ile stres belirtilerinde azalma ile ilişkili olduğunu gösterdi.
Bath Üniversitesi Psikoloji Bölümü’nden baş araştırmacı LUCA HARGITAI, DEHB’nin genellikle zorluklarla anıldığını ancak olumlu niteliklerin de bulunduğunu belirterek, bu güçlü yönlerin fark edilmesinin bireyler açısından güçlendirici olabileceğini ifade etti.
Çalışmanın kıdemli yazarı, Doç. Dr. PUNIT SHAH ise güçlü yönlere dayalı yaklaşımların psikolojik destek ve müdahalelerin geliştirilmesinde yeni bir alan açabileceğini vurguladı.
Araştırmacılar, bulguların DEHB’ye yönelik psiko-eğitim, koçluk ve bireyselleştirilmiş terapi uygulamalarında güçlü yönlere odaklanan yaklaşımları destekleyebileceğini belirtti. Bu yaklaşımın, DEHB’li bireylerin yaşam kalitesini artırmaya yönelik yeni müdahalelere temel oluşturabileceği kaydedildi. Yeni çalışma, DEHB’li yetişkinlerin güçlü psikolojik yönlerini tanımasının yaşam kalitesi ve ruh sağlığı üzerindeki etkilerini ortaya koydu.
Kaynak: Luca D. Hargitai, Emma LM Laan, Lessa M. Schippers, Lucy A. Livingston, Graeme Fairchild, Punit Shah ve Martine Hoogman tarafından yazılan “DEHB'li yetişkinlerde olumlu yaşam sonuçlarında psikolojik güçlü yönlerin rolü”, 6 Ekim 2025, Psychological Medicine .DOI: 10.1017/S0033291725101232