1 hafta önce | Okunma Sayısı : 76
TÜİK, Türkiye ekonomisinin 2025 yılının üçüncü çeyreğinde zincirlenmiş hacim endeksiyle yıllık bazda yüzde 3,7 büyüdüğünü açıkladı. Beklentilerin altında kalan verilerde, tarım sektörünün yüzde 12,7 ile dönem boyunca daralan tek faaliyet alanı olduğu bildirildi.
Sektörel büyüme verileri açıklandı
GSYH’yi oluşturan faaliyetler incelendiğinde inşaat yüzde 13,9, finans ve sigorta yüzde 10,8, bilgi ve iletişim yüzde 10,1, ürün üzerindeki vergiler eksi sübvansiyonlar yüzde 9,6 artış gösterdi. Diğer hizmet faaliyetlerinde yüzde 7,1, sanayide yüzde 6,5, ticaret–ulaştırma–konaklama–yiyecek hizmetlerinde yüzde 6,3 büyüme kaydedildi. Mesleki ve idari hizmetler yüzde 4,4, gayrimenkul faaliyetleri yüzde 4,2, kamu yönetimi–eğitim–sağlık ve sosyal hizmetler ise yüzde 2,1 arttı.
Arındırılmış göstergeler ve cari fiyatlarla GSYH
Mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış GSYH, bir önceki çeyreğe göre yüzde 1,1 yükseldi. Takvim etkisinden arındırılmış GSYH yıllık bazda yüzde 3,4 arttı. Üretim yöntemiyle GSYH, cari fiyatlarla yüzde 41,6 artarak 17 trilyon 424 milyar 718 milyon TL’ye ulaştı. Üçüncü çeyrek GSYH’si ABD doları bazında 432 milyar 880 milyon olarak hesaplandı.
Hanehalkı tüketimi ve dış ticaret verileri
Yerleşik hanehalklarının nihai tüketim harcamaları yüzde 4,8 arttı. Devletin nihai tüketim harcamaları yüzde 0,8, gayrisafi sabit sermaye oluşumu yüzde 11,7 yükseldi. Mal ve hizmet ihracatı yıllık bazda yüzde 0,7 azalırken ithalat yüzde 4,3 arttı.
Gelir bileşenleri ve paylar
İşgücü ödemeleri yıllık bazda yüzde 41,1, net işletme artığı/karma gelir ise yüzde 43,5 yükseldi. İşgücü ödemelerinin Gayrisafi Katma Değer içindeki payı yüzde 35, net işletme artığı/karma gelir payı ise yüzde 46,7 oldu.
Beklentiler karşılanmadı
TÜİK’in açıkladığı büyüme rakamları, ANADOLU AJANSI anketindeki yüzde 3,97’lik beklentinin gerisinde kaldı. IMF, 2025 yılı büyüme tahminini geçen ay yüzde 3,5’e yükseltmişti. OECD ise yıl sonunda yüzde 3,2 büyüme öngördüğünü duyurmuştu.
Tarım sektöründeki daralma tartışma yarattı
TÜİK verilerine göre tarımın yüzde 12,7’lik düşüş göstermesi dikkat çekti. OECD’nin gıda enflasyonu verilerinde Türkiye’nin üst sıralarda yer alması, tarımdaki gelişmelerin yeniden gündeme taşınmasına neden oldu.